Connect with us

Tác giả

Tiếng nói của những phụ nữ mưu cầu tự do và bình đẳng

Published

on

Theo dịch giả Bảo Chân, Annie Ernaux mổ xẻ, phân tích, đào sâu vào ký ức của chính bản thân, khiến độc giả suy nghĩ lại những quan niệm xã hội trói buộc giới nữ ở xã hội Pháp xưa.

van hoc duoc dai anh 1

Sách Hồi ức thiếu nữ. Ảnh: Nhã Nam.

Bảo Chân là người đã thực hiện chuyển ngữ tác phẩm Hồi ức thiếu nữ của nhà văn đoạt Nobel Văn chương năm nay – Annie Ernaux. Dịch giả Bảo Chân cho rằng Annie Ernaux là một trong những nhà văn quan trọng và nổi bật nhất trong nhiều thập kỷ qua và coi việc dịch tác phẩm của Ernaux là một vinh dự.

Ngay khi hay tin giải Nobel Văn chương năm nay gọi tên Annie Ernaux, Zing đã có những trao đổi với nữ dịch giả về ý nghĩa của giải thưởng Nobel năm nay cùng giá trị và tầm ảnh hưởng của văn Ernaux trên thế giới.

Điều làm nên nhà văn nữ người Pháp đầu tiên đoạt giải Nobel văn chương

– Khi biết tin Annie Ernaux được Nobel vinh danh, bà cảm thấy thế nào?

Advertisement

– Tôi thật sự vui mừng ngay khi nhận được tin mặc dù tôi không thấy bất ngờ với việc trao giải năm nay cho Annie Ernaux. Tôi vui mừng cho tác giả vì toàn bộ tác phẩm và quá trình sáng tác của bà xứng đáng được công nhận trên bình diện quốc tế. Tôi vui mừng cho văn chương Pháp vừa có nhà văn nữ đầu tiên trong lịch sử văn học Pháp đoạt giải Nobel văn chương; điều này thật sự có ý nghĩa với văn học đương đại Pháp bởi Annie Ernaux là một trong những nhà văn quan trọng và nổi bật nhất trong nhiều thập kỷ qua.

– Bà nhận định thế nào về quyết định này của Viện Hàn lâm Thụy Điển?

– Theo tôi, đây là một quyết định hoàn toàn chuẩn xác và không gây bất ngờ cho văn giới châu Âu. Cái tên Annie Ernaux đã nhiều lần lọt vào vào danh sách những nhà văn có cơ hội cao được trao giải ở những năm trước. Và quan trọng hơn cả chính là sự sáng suốt và kiên định của Viện Hàn Lâm Thụy Điện khi quyết định trao giải năm nay cho Annie Ernaux. Đây chính là sự công nhận xứng đáng cho sự sáng tạo và sự dấn thân của tác giả trong sự nghiệp viết văn hơn 50 năm qua của bà.

van hoc duoc dai anh 2

Dịch giả Bảo Chân cho rằng dịch Annie Ernaux là một vinh dự. Ảnh: NVCC.

– Điều gì khiến bà quyết định dịch “Hồi ức thiếu nữ”?

– Phải nói rằng Hồi ức thiếu nữ đến với tôi như một cái duyên. Tôi bắt đầu đọc Annie Ernaux đã nhiều năm trước và rất yêu thích tác phẩm của bà và tôi đã luôn mong muốn được dịch Annie Ernaux. Vào năm 2017, khi biên tập viên liên hệ và mời tôi dịch cuốn Mémoire de fille (tên gốc của Hồi ức thiếu nữ), tôi thật sự cảm thấy như duyên lành đang đến với mình, và tôi đã nhận lời ngay không cần suy nghĩ. Quả thật, đối với dịch giả như tôi dịch Annie Ernaux là một vinh dự.

Advertisement

– Bà nhận xét thế nào về tác phẩm này nói riêng và chất văn của tác giả Annie Ernaux nói chung?

Hồi ức thiếu nữ là cuốn tiểu thuyết tự truyện qua đó nhà văn mổ xẻ, phân tích, đào sâu vào ký ức của chính bản thân để kể lại thời thiếu nữ, kể về mối quan hệ yêu đương đầu đời và những hệ quả về thể chất và tâm lý mà cô gái trẻ ấy chịu ảnh hưởng nhiều năm về sau.

Câu chuyện về quá trình trưởng thành của cô gái 17-18 tuổi trong một xã hội phương Tây này khiến độc giả suy nghĩ lại những quan niệm xã hội trói buộc giới nữ ở xã hội Pháp những năm 1958 (quan niệm về trinh tiết, tương quan quyền lực giữa hai giới nam nữ).

Trong tác phẩm này, Annie Ernaux vẫn có lối viết rất chân thật có phần trần trụi, cách tiếp cận các sự kiện và bối cảnh xã hội rất trực diện như trong mỗi tác phẩm của mình, thế nhưng đọc tiểu thuyết này của bà khiến mỗi độc giả có nhiều cảm xúc riêng và nhìn thấy chính bản thân họ trong đó.

van hoc duoc dai anh 3

Nhà văn Annie Ernaux. Tranh minh họa: Tatjana Prenzel/nybooks.

Những cuốn sách Annie Ernaux viết thường không dày, chỉ độ trên dưới 100 hoặc 200 trang. Văn phong của bà không phải là thứ văn của sự cầu kỳ hay hoa mỹ, không phải là giọng văn giàu cảm xúc.

Advertisement

Văn của Annie trung tính, có phần dửng dưng vì bà không hề sử dụng ẩn dụ hay hình ảnh, không để cảm xúc cá nhân xen vào văn phong của mình, vì thế cho dù chất liệu cho các tác phẩm bà viết đều lấy từ cuộc đời cá nhân tác giả, nhưng Annie Ernaux không hề viết nên những câu chuyện để tự luyến chính mình. Nét độc đáo trong văn của Annie Ernaux là bà viết về chính cuộc đời mình mà không hề rơi vào lối văn tự sự về cá nhân.

Mỗi một câu chuyện bà kể đều đi từ việc đào bới gốc rễ trong ký ức riêng nhưng kể lại được cả một thời đại, một thế hệ, tầng lớp xã hội. Đây chính là điểm độc đáo trong lối viết của Annie Ernaux. Các nhà phê bình văn học Pháp cũng như phương Tây đều cho rằng Annie Ernaux chính là người đã khai sinh ra thể loại văn học đương đại – tiểu thuyết hồi ký, sự đóng góp và sáng tạo cho văn học này, hẳn nhiên, là một trong những lý do khiến Viện Hàn Lâm Thụy Điển quyết định trao giải Nobel văn học 2022 cho bà.

Những câu chuyện cuộc sống thường nhật ẩn chứa giá trị nhân văn

– Bà đánh giá vị trí của Ernaux thế nào trong dòng chảy văn học?

– Không thể tranh cãi, vị trí của Annie Ernaux là chính yếu trong dòng chảy văn học đương đại Pháp và phương Tây. Tôi hy vọng với giải Nobel, văn chương của bà sẽ vươn đến những khu vực rộng lớn hơn trên thế giới.

Tác phẩm của Annie Ernaux được xem là đại diện cho tiếng nói của những người phụ nữ mưu cầu tự do và bình đẳng nhưng bị xã hội lãng quên.

Bảo Chân.

Advertisement

Annie là một nữ văn sĩ quan trọng của văn học Pháp và các nền văn học châu Âu như Đức, Bỉ, Tây Ban Nha… trong bối cảnh xã hội phương Tây hiện nay. Tôi thấy không ngoa khi đánh giá bà là một trong những tác giả chính yếu trong dòng chảy văn học vì sự sáng tạo trong lối viết và sự dấn thân trong các phong trào tư tưởng đấu tranh cho quyền bình đẳng và tự do của nữ giới. Ở Pháp, tác phẩm của Annie Ernaux được xem là đại diện cho tiếng nói của những người phụ nữ mưu cầu tự do và bình đẳng nhưng bị xã hội lãng quên.

– Sắp tới, bà có mong muốn được dịch tác phẩm khác của Ernaux?

– Tất nhiên, tôi rất mong muốn và sẵn lòng dịch bất cứ tác phẩm nào của Annie Ernaux sang tiếng Việt. Tôi không có sự chọn lựa ưu tiên của cá nhân. Tôi nghĩ rằng tất cả tác phẩm của bà xứng đáng được độc giả Việt Nam đón nhận, bởi vì mỗi cuốn sách của bà đều mang theo sự độc đáo và sáng tạo riêng.

– Bà nghĩ văn Ernaux có yếu tố nào dễ tiếp cận với độc giả Việt?

– Theo tôi, độc giả Việt Nam sẽ dễ cảm nhận và đồng cảm với lối viết chân thật; cách kể chuyện không cầu kỳ nhưng gợi cảm xúc trực tiếp cho người đọc. Những câu chuyện bà kể là những câu chuyện cuộc sống thường nhật và chuyện thân phận người phụ nữ. Đó là những câu chuyện mang nhiều giá trị nhân văn nên độc giả Việt hoàn toàn có thể thấu hiểu. Bằng chứng là các bản dịch của hai tác phẩm của bà đã được dịch và xuất bản ở Việt Nam đều được công chúng đón nhận và dành nhiều lời khen.

Advertisement

– Theo bà, giải Nobel Văn chương có ảnh hưởng thế nào tới việc kinh doanh sách ở Việt Nam?

– Cũng như đối với bất kỳ tác phẩm nào ở mọi quốc gia, một giải thưởng văn chương danh giá như giải Nobel sẽ khiến nhiều độc giả quan tâm nhiều hơn đến tác giả đoạt giải và các tác phẩm của họ. Điều này sẽ kích thích nhu cầu tìm đọc tác phẩm tăng lên, các cuốn sách đã phát hành sẽ bán chạy hơn. Thực tế là nhiều đầu sách phải tái bản để đáp ứng nhu cầu đọc của độc giả tăng mạnh sau giải thưởng.

– Ngoài Annie Ernaux, có tác giả nào khác mà bà nghĩ xứng đáng được Nobel vinh danh?

– Đây là một câu hỏi lớn, vượt ra ngoài tầm đánh giá của cá nhân tôi. Viện hàn lâm Thụy Điển có những tiêu chí xét giải dành cho Nobel văn học và theo quan sát cá nhân tôi họ có sự kiên định và thống nhất trong cách chọn tác giả để vinh danh qua nhiều năm mà không bị ảnh hưởng bởi dư luận.

Tôi nghĩ rằng văn học Pháp hay văn học các nước trên thế giới đều còn có một số nhà văn lớn khác xứng đáng được Nobel vinh danh. Tôi là một người dịch, một người đọc tôi có những tác giả lớn yêu thích của mình, những độc giả khác có những tác giả lớn yêu thích của họ, và trên thực tế thì ai cũng mong ước tác giả lớn của mình được vinh danh ở giả Nobel. Vậy nên tôi nghĩ chúng ta cứ dành sự hồi hộp thú vị này cho dịp tháng 10 hàng năm khi đón đợi một cái tên được vinh danh, đây cũng là điều làm nên sự quyến rũ của giải thưởng danh giá này.

Advertisement

Dịch giả Bảo Chân sinh năm 1978, hiện giảng dạy tại Khoa Tiếng Pháp, Trường Đại Học Sư Phạm TP HCM. Ngoài tác phẩm Hồi ức thiếu nữ, bà còn thực hiện chuyển ngữ nhiều tác phẩm đặc sắc khác như: Chuyện Sarah, Ngọc phương Nam, Đừng tự dối mình, Đêm, Làm sao nói về những cuốn sách chưa đọc

Nguồn: https://zingnews.vn/tieng-noi-cua-nhung-phu-nu-muu-cau-tu-do-va-binh-dang-post1363239.html

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Tác giả

Nhà văn và chữ tình gởi lại

Published

on

By

Với giọng kể chân thực, nhà văn Trình Quang Phú đã dựng lên nhiều chân dung văn nghệ sĩ, mỗi câu chuyện, cảm xúc của ông đều được hun đúc, xâu chuỗi từ những năm tháng chiến tranh cho tới thời bình.

Hồn thơ nó ngấm trên đường hành quân, xúc cảm, rung động với thực tế, đêm dừng chân tôi viết một mạch, sáng ra đọc cho mọi người nghe, được hoan nghênh. Nghĩ sao viết vậy thôi.

Nhà thơ Quang Dũng.

Những năm 1970, tôi thường đến Nhà xuất bản Văn học ở 49 Trần Hưng Đạo, trước hết tôi là cộng tác viên, sau đó vì tôi có người bạn từ thời học sinh miền Nam là nhà văn Hoàng Lại Giang đang là biên tập viên ở đây.

Một hôm, tôi và Lại Giang đang ngồi ở phòng khách thì một người to cao vạm vỡ, mặt có nét lai Tây bước vào. Bạn tôi giới thiệu đó là nhà thơ Quang Dũng. Ôi, cái tên Quang Dũng gắn với bài Tây Tiến. Tôi chào anh với sự khâm phục, mến mộ. Chúng tôi quen nhau từ đó, đến nay cũng đã 50 năm có hơn. Quang Dũng sống rất thân tình, chân thật, anh vẫn luôn có một nét buồn nếu không muốn nói nốt trầm hiện trong anh.

Advertisement

Nhà văn nhưng chỉ sống bằng đồng lương ít ỏi của một biên tập viên để nuôi 7 người con thì quả là rất khó khăn. Anh phải vẽ thêm bìa sách, minh họa cho các báo để có thêm đồng ra đồng vô. Anh sống rất tằn tiện và khó khổ. Biết vậy tôi và Lại Giang thường rủ anh uống bia tươi vỉa hè với lạc luộc (đậu phộng luộc).

Tôi nhớ lần đó, tôi nhận được nhuận bút có bài in chung trong tác phẩm “Đất và nước” của Nhà xuất bản Văn học, tôi rủ anh và Lại Giang đi ăn thịt cầy bảy món. Những ngày bao cấp ấy, mỗi cán bộ một tháng chỉ mua được ba trăm gơ-ram thịt (có tem phiếu), các hàng quán, món thịt nhiều đạm và dễ kiếm nhất là thịt cầy. Tôi định mời ra phố Huế, nhưng Quang Dũng gợi ý nên lên đê Yên Phụ, vì ở đó nhiều quán ngon và rẻ. Ba chúng tôi lóc cóc đạp xe lên phố đê. Thời tiết đầu đông se se lạnh, từng ngọn gió bấc khe khẽ luồn vào các ngách áo và ngắt véo thân thể. Lạnh và buốt. Đúng là cả dãy ven đê các quán thịt cầy san sát nhau chạy dài từ cuối chợ hoa, có đến vài cây số. Hôm ấy khi có chút rượu vào tôi mạo muội hỏi Quang Dũng một câu:

– Anh có viết được gì không?

– Làm viết sao được? Anh lắc đầu: Viết theo rung động của trái tim lúc này là có chuyện, tôi đã viết và đã đốt. Làm thơ mà không rung cảm thì không còn là thơ, nó chỉ là hô khẩu hiệu theo kiểu ghép vần.

Một dịp khác, theo đề nghị của bác Nguyễn Tạo một nhà cách mạng vào Đảng từ khi Đảng mới ra đời năm 1930, ngày đó bác là Tổng cục trưởng Lâm Nghiệp, trực thuộc Chính phủ ngang Bộ trưởng. Bác Tạo cũng là Nhà văn. Bác bảo tôi mời một số nhà Văn nhà Thơ cuối tuần vào thăm rừng Cúc Phương vừa được công nhận là vườn Quốc gia (National Park) và tôi đã tổ chức được ba, bốn chuyến cho nhà văn, nhà báo vào đây. Giữa đất Ninh Bình của mùa hè nóng rát nhưng vào giữa rừng Cúc Phương thì mát mẻ vô cùng. Quang Dũng đi trong nhóm nhà xuất bản. Anh thích thú. Có lẽ là dịp hiếm hoi tôi thấy anh vui.

Advertisement

Tối đến ngồi trong nhà sàn uống trà, nhấm rượu với cá suối khô, Quang Dũng thốt lên: “Lâu lắm giờ tôi mới được ở giữa rừng, nhớ ngày xưa quá”. Cái ngày xưa ấy là những năm kháng chiến chống Pháp, những năm trong đoàn quân “Tây Tiến” của anh, những năm anh làm Đại đội trưởng của Trung đoàn 52 Tây Tiến, những năm anh làm Trưởng ban tuyên huấn của Trung đoàn rồi Trưởng đoàn Văn nghệ Liên khu 3. Trong những năm tháng đó anh sáng tác thơ, viết kịch, viết truyện ngắn. Anh còn là họa sĩ vẽ tranh sơn dầu, sáng tác cả nhạc… quả là một văn nghệ sĩ đa tài. Quang Dũng đã có nhiều thơ nổi tiếng như: Tây Tiến, Mùa hoa gạo, Rừng về xuôi, Đôi bờ, Mây đầu ô, Mắt người Sơn Tây…

Biết tôi là người đã có nhiều bài ký viết về sông Hồng, sông Đà, anh đọc cho tôi nghe Bài thơ sông Hồng của anh. Tôi cảm ơn anh và hỏi anh về bối cảnh viết bài thơ “Tây Tiến”. Anh nói ngay: “Hồn thơ nó ngấm trên đường hành quân, xúc cảm, rung động với thực tế, đêm dừng chân tôi viết một mạch, sáng ra đọc cho mọi người nghe, được hoan nghênh. Nghĩ sao viết vậy thôi”. Đúng là văn là người, thơ là người. Thơ của anh chân thật, gần gũi nhưng cũng rất hình ảnh, dễ xúc động lòng người.

Năm 1973, tôi đi công tác đối ngoại của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam ở Paris về, có chai rượu ngon. Tôi mời riêng anh xuống chơi với tôi ở khu tập thể Trương Định. Chiều đó, anh đạp xe đến. Tôi mời anh lên gác nơi góc văn của tôi, chỉ hai anh em. Tôi nhỏ hơn anh gần 20 tuổi nhưng anh vẫn không chịu gọi ngôi khác. Anh nói: “Trong chống Pháp ông với tôi là lính cụ Hồ, là đồng đội, giờ lại ở chung trong làng viết lách thì gọi thế là đúng”, và ông buộc tôi gọi bằng anh.

Tôi lấy chai Whisky mang ở Paris về tặng anh. Tôi nói: chai này là quà tặng anh, còn hôm nay mình nhâm nhi “Cuốc lủi” (loại rượu gạo dân gian). Anh cầm chai rượu cảm động thể hiện rõ trên nét mặt. Im lặng một chút anh nói: “Này, tôi có một đề nghị. Chai rượu này quý lắm, nếu tôi xách về, vợ tôi sẽ đem bán và nhà được vài bữa tươi, nhưng nó là rượu tình, rượu nghĩa ông xách từ Paris về, bán thì xót lắm. Tôi đề nghị ta khui chai này, còn chai “Cuốc lủi” ông cho tôi mang về”. Tôi gật đầu đồng ý mà lòng rung cảm thương anh, thương cái tình chân thật của anh, thương cái nghèo, cái khó đang theo anh.

Khi tôi mở chai rượu thì anh lấy từ cái túi vải có hai quai anh vẫn xách theo một gói bằng giấy báo, bên trong bọc lá chuối, mở ra là đậu phộng luộc. Anh nói: “Tôi biết ông có mồi rồi, nhưng cái món lạc luộc này, nó có hồn dân tộc, tôi thích lắm!”. Chúng tôi vừa nhâm nhi vừa trò chuyện.

Advertisement

[…]

Sau này khi đất nước đổi mới, Quang Dũng là một trong những nhà văn được Chủ tịch nước tặng giải thưởng Nhà nước cho tác phẩm văn học nghệ thuật đợt đầu tiên. Và bài thơ Tây Tiến của anh được tạc trong cụm tượng đài kỉ niệm đoàn quân Tây Tiến.

Nguồn: https://zingnews.vn/ky-niem-voi-nha-tho-quang-dung-post1377640.html

Advertisement
Continue Reading

Tác giả

Nhà văn trẻ dấn thân vào trinh thám

Published

on

By

Nhiều nhà văn trẻ theo đuổi dòng trinh thám bắt nguồn từ đam mê và vì đam mê mà theo đuổi.

Truyen trinh tham anh 1
Hai cuốn trinh thám của tác giả trẻ.

Thời gian qua, không ít tác giả tập trung vào các vấn đề về tâm lý, phức cảm, những hoang mang của đời sống đô thị, những đối chọi giữa các tiêu chuẩn văn hóa cũ và mới trong giới trẻ… Trong khi đó, văn chương trẻ có những cây bút nỗ lực làm mới như Đinh Phương, Đức Anh, Hiền Trang, Võ Chí Nhất, Nguyên Như…

Nhà văn trẻ Đức Anh đã trình làng những tác phẩm khá ấn tượng như Thiên thần mù sương, Tường lửa, Đảo bạo bệnh theo dòng trinh thám vốn còn ít được tác giả trong nước lựa chọn. Nhiều bạn đọc và một số nhà phê bình đánh giá Đức Anh dám bước đi trên con đường lẻ loi.

Còn nhà văn thì chia sẻ: “Văn học trinh thám đã cho tôi nhiều trải nghiệm, rèn luyện kỹ thuật chuyên môn và kỷ luật viết văn, cho tôi được gặp gỡ những người bạn văn, các anh chị lớn tuổi, giàu kinh nghiệm hơn và cho tôi có độc giả trung thành. Tôi đang tiến đến những cải tiến mới, về điều mình muốn viết, muốn nói ra, về những bí ẩn và vẻ đẹp của đời sống mà tôi góp được hàng ngày”.

Nhà văn trẻ Võ Chí Nhất đang công tác trong ngành công an, mới đây đã trình làng tập truyện trinh thám Muội tro. Võ Chí Nhất chia sẻ, truyện trinh thám đầu tiên anh viết có tên Dòng máu bạc, hiện đã triển khai thành một tiểu thuyết và sẽ trình làng trong thời gian tới. “Tôi cho rằng, không hẳn người công tác trong ngành công an hay tình báo mới theo đuổi dòng trinh thám, mà bắt nguồn từ đam mê và vì đam mê mà theo đuổi”, Võ Chí Nhất nhấn mạnh.

Advertisement

Truyện trinh thám không đơn thuần là những câu chuyện vụ án mà được “dựng” lại từ những vụ án có thật theo nguyên tắc (tác giả tự vạch ra) là bảy phần thật, ba phần thêm thắt. Một truyện trinh thám hấp dẫn cần nhiều yếu tố.

Theo Đức Anh và Võ Chí Nhất, các tác giả thường đọc nhiều trước khi viết, điều cần thiết là tìm một vụ án phù hợp để xây dựng một cốt truyện hấp dẫn và đáng tin, các nhân vật phải có những đặc điểm đặc biệt, lối hành văn đặc trưng, bố cục, cách dẫn chuyện, chủ đề của truyện phải độc đáo…

Để nhà văn trẻ phát triển và đi được đường dài trên con đường sáng tạo, không thể thiếu sự hỗ trợ, giúp đỡ của các cơ quan chuyên môn, các nhà phê bình, nhà sách. Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, chia sẻ Hội Nhà văn khuyến khích và tích cực tạo sân chơi cho người trẻ sáng tác, tìm tòi lối đi riêng. Bởi họ là những người quyết định hình dáng, chân dung văn học trong khoảng 10 đến 20 năm nữa.

Nguồn: https://zingnews.vn/nha-van-tre-dan-than-vao-trinh-tham-post1378705.html

Advertisement
Continue Reading

Tác giả

Một thế giới muôn sự người

Published

on

By

Phan Đình Minh là nhà văn chuyên về truyện ngắn. Có lẽ, chính thể loại hư cấu tự sự mang xu hướng nén chặt này hợp với tạng văn của anh hơn cả.

Thượng tá – nhà văn Phan Đình Minh. Nguồn: cand.

Điều đó thể hiện ở nhiều tập truyện đã xuất bản trước đây, và một lần nữa, nó thể hiện ở tập mới nhất, gồm 16 truyện, có tên Gió Trương Chi. 16 truyện ngắn khá đa dạng về chủ đề, nhưng chụm lại ở hai điểm.

Thứ nhất, không gian nghệ thuật của các truyện kể thường là không gian mang đặc trưng làng xã nông thôn, hoặc những thị trấn thị xã nửa tỉnh nửa quê.

Thứ hai, thế giới nhân vật rất đa dạng: quan chức lãnh đạo, cán bộ nghiên cứu, trưởng xã, trưởng thôn, nông dân, công nhân, tiểu thương, lao động làm thuê ở nước ngoài, nghệ sĩ, nghệ nhân, nhân viên nhà tang lễ, kẻ buôn thần bán thánh, kẻ cho vay nặng lãi, kẻ chán đời nốc rượu như Chí Phèo…

Các nhân vật ấy thiết lập những mối quan hệ với nhau theo rất nhiều cách, và các mâu thuẫn xung đột giữa họ cũng nảy sinh theo rất nhiều kiểu. Nhưng tựu trung, đó chỉ là những tư liệu sinh động để tác giả thể hiện suy ngẫm và mời gọi người đọc cùng suy ngẫm, về tính người và tình người giữa muôn dòng chảy xuôi ngược làm thành cuộc sống ngày hôm nay.

Advertisement
Gio Truong Chi anh 1
Tập truyện Gió Trương Chi.

Văn của Phan Đình Minh trong tập truyện ngắn này trọng nhịp điệu và rất nhiều từ lạ, đắt, cũng như có nhiều từ quen nhưng nhà văn lại không dùng chúng theo nghĩa từ điển thông dụng. Với văn ấy, Phan Đình Minh dựng lên một số nhân vật theo mẫu “grotesque” (thô kệch, nghịch dị) khá ấn tượng, như Cao Cả Xuề trong truyện Mật đắng, con sâu rượu từng ba lần mổ gan, luôn cởi trần phơi cái bụng băm vằm vết mổ để gây sự, dọa nạt…

Nhưng cũng văn ấy, Phan Đình Minh lại tạo tác những nhân vật rất tử tế, đầy ắp nhân tính và nhân tình, như cô Duyền và Cao Của Pính, người chồng của cô, trong truyện Mùa hoa liễu quế hương. Hay như hai ông và một bà nghệ nhân tuồng làng Thạch Lãm trong truyện Cha tôi, kép Cúc, những con người yêu nghệ thuật, đầy tinh thần trượng nghĩa, luôn cư xử rất đàng hoàng, biết nhận lỗi và cũng rất biết bỏ qua trước những thái độ chân thành, cầu thị.

Tập Gió Trương Chi đôi khi ẩn chứa tinh thần giễu cợt sâu cay, như ở truyện “Phần mềm”, trước cái thói vô tích sự, ưa làm điệu làm bộ quan trọng, nhưng là trên công sức người khác. Đôi khi đó là sự phẫn nộ ghìm nén, như ở truyện Nút send, trước sự hoang dâm đốn mạt của cặp nhân vật ông bố và con trai.

Tuy nhiên vượt lên, gây ấn tượng sâu sắc hơn cả, vẫn là những truyện viết về sự tử tế của con người, như truyện Gió Trương Chi, kể về hai cha con người nhạc sĩ luôn đau đáu với một tác phẩm khí nhạc để đời. Cả tập Gió Trương Chi, đó là một thế giới muôn sự người…

Nguồn: https://zingnews.vn/mot-the-gioi-muon-su-nguoi-post1378186.html

Advertisement
Continue Reading

Xu hướng