Connect with us

Sách hay

‘Làm đĩ’ của Vũ Trọng Phụng – Tiếng nói thức tỉnh về đạo đức

Tiểu thuyết ‘Làm đĩ’ của nhà văn Vũ Trọng Phụng không chỉ kể câu chuyện của một mỹ nhân buôn phấn bán hương, mà còn là lời cảnh tỉnh về đạo đức, giáo dục giới tính.

Vũ Trọng Phụng viết xong Làm đĩ năm 1936, xuất bản năm 1937. Khi mới ra đời, tác phẩm gây tranh cãi. Người cho rằng Làm đĩ là tiểu thuyết dâm ô, có hại cho việc giáo huấn đạo đức thanh thiếu niên. Ở phía ngược lại, các ý kiến cho rằng cuốn sách mang giá trị nhân bản.

Nghề buôn phấn bán hương gần 100 năm trước

Tiểu thuyết Làm đĩ của Vũ Trọng Phụng kể về cuộc đời của nhân vật Huyền. Xen giữa bốn phần nội dung chính: Tuổi dậy thì, Ra đời, Lấy chồng, Trụy lạc, là các phần “Đoạn đầu” và “Đoạn cuối” như để dẫn dắt vào câu chuyện chính và nêu triết lý câu chuyện.

Ở phần “Đoạn đầu”, hai người bạn “tôi” và “Quý” lâu ngày tái ngộ, rủ nhau đi xem “trình độ mãi dâm” đất kinh kỳ đã tới mức độ nào. Từ đó, bức tranh của hoạt động mãi dâm gần 100 năm trước được phơi bày.

Bằng ngòi bút của tay phóng sự bậc nhất đầu thế kỷ 20, Làm đĩ của Vũ Trọng Phụng cho thấy hiện thực nghề mãi dâm gần 100 năm trước.

Bằng ngòi bút của tay phóng sự bậc nhất đầu thế kỷ 20, Làm đĩ của Vũ Trọng Phụng cho thấy hiện thực nghề mãi dâm gần 100 năm trước.

Một người vào hạng tay chơi bời lão luyện mách nước cho nhân vật “tôi” về một nhà kia là chốn Bồng Lai tiên cảnh. Rằng họ chỉ cần đem theo một số bạc kha khá đến đấy, sẽ được tiếp đãi như ông hoàng, có thể xin được ái tình ở những người đàn bà đẹp đẽ mà xã hội vẫn gọi là thượng lưu. Mụ chủ là mụ con quan, đã khôn khéo lại kín đáo vô cùng, khách làng chơi sẽ được bảo hiểm về đủ mọi phương tiện.

Hai người bạn tìm đến địa chỉ được mách. Đó không phải một nhà chứa xoành xĩnh, mà là tòa nhà tây, bề ngoài tỏ ra rằng chủ nhân ở trong là người lương thiện. Nhân vật “tôi” chưa dám tin ngay sự mãi dâm lại có thể đóng đại bản doanh ở trong một nơi như vậy.

“Tủ chè khảm, sập gụ bộ phòng khách Tàu, tủ đồ cổ gương to bằng cả một cái giường, đỉnh đồng hun bày dưới đất đồ sộ… ngần ấy đồ đạc tỏ ra rằng nếu đó không là nhà một vị nhất phẩm hưu quan thì cũng phải là một nhà giàu có. Nhất là bầu không khí lặng lẽ vắng tanh vắng ngát càng làm tăng vẻ nghiêm trang”.

Ngôi nhà lặng ngắt như tờ. Nhưng khi được tiếp chuyện bà chủ, hai vị khách được biết nơi đây có đủ những phụ nữ xinh đẹp, hạng thượng lưu, như bà thông, bà phán, gái nhảy… Khách hàng có nhu cầu người như nào, thì gia chủ mới cho đi mời và đón những cô gái làng chơi đến.

Theo lời của Duyên – cô gái phục vụ trong nhà thì “Từ 12 giờ trở đi rồi các anh xem! Ở nhà này ngày là đêm mà đêm là ngày”.

Khách đến nhà này là những hạng nào? “Ồ, đủ, các anh ạ. Các ông tây chánh sở này, chánh sở nọ, quan binh, thầy kiện, mõ tòa, tây đen cho vay lãi, khách chủ hiệu cao lâu, các ông nghị, các ông nhà buôn lớn…”.

Căn phòng nơi mua vui cũng được “bài trí lịch sự lắm, có thể so với phòng khách sạn tây lớn. Sập gụ trên có khay đèn, giường Hong Kong, ghế đi văng. Bồn rửa mặt có sẵn nhiều khăn bông trắng muốt taị một góc khác. Trên tường vô số ảnh mỹ nữ Tây phương khỏa thân, những ảnh người ta lấy ở những báo chí khiêu dâm như Paris Plaisirs, Evos, Sex Appeal”…

Những cô gái “làm đĩ” ở đó đều sắc nước hương trời. Huyền, cô gái được gọi đến để phục vụ, oan trái thay là bạn học của hai người khách. Xưa kia, Huyền đẹp, ngoan, đứng đắn, là “con nhà lương thiện, con một ông phán, cháu một ông đốc tờ. Cả lớp học chúng tôi anh nào cũng có thể phải lòng Huyền được, nhất là Quý thì lại mê nó hơn hết thảy. Chúng tôi đã ngầm tôn Huyền là nữ lang hoàn toàn”.

“Tây Thi, Hằng Nga, Nàng thơ, Mỹ nhân, đó là những tên người ta đặt thêm cho Huyền, ngoài cái tên ở giấy khai sinh”.

Tác phẩm hiện thức mang tính giáo dục giới tính

Nếu chỉ tả quang cảnh một chốn mãi dâm cao cấp, thì có lẽ tác phẩm của Vũ Trọng Phụng đã không được tái bản nhiều lần. Kể về sự tha hóa của con nhà danh giá thành người buôn phấn bán hương, tác giả để cho nhân vật có cơ hội được giãi bày.

Một số tác phẩm phản ánh hiện thực đầy gai góc của Vũ Trọng Phụng.

Một số tác phẩm phản ánh hiện thực đầy gai góc của Vũ Trọng Phụng.

Nhà văn khéo léo lồng ghép những nội dung trong sách thành những trang viết trong ba đêm thức trắng của Huyền về quãng trầm luân cô trải qua. Và nhân vật tôi gọi những trang viết đó là một “phóng sự tiểu thuyết”.

Ở đoạn kết, nhân vật “tôi”, vốn là bạn học cùng Huyền trước đây, nay gặp lại người bạn gái bao người ngưỡng mộ năm xưa trong tình cảnh một cô gái nhảy kiêm mãi dâm, đã nói: “Không, anh không khinh bỉ em đâu! […] Thế thì đối với người nhân tình hay người chồng cả ghen sẽ lục tội đến cái quá khứ của Huyền, em cứ việc đưa ra cái mảnh đời này, và đáp: ‘Đây, tại sao tôi đến nỗi này, những nguyên cớ ấy, nó đây… ấy chính là đời tôi, tuy những tên người, tên phố, đã bị đổi cả’”.

Tiểu thuyết còn đưa ra bức tranh hiện thực tại nước ta ở buổi giao thời, giữa một bên là văn minh phương Tây đang tràn tới, một bên là văn hóa truyền thống nghìn năm vẫn hiện hữu rõ nét.

Ở xã hội ấy, khi những tiệm ảnh mọc lên vuốt ve vẻ đẹp các cô gái, những tiệm may âu hóa giúp người phụ nữ khoe cơ thể, các hình thức giải trí như khiêu vũ, “xem chớp bóng”, các trò tiêu khiển như đua ngựa, cá cược, mạt chược… khiến phụ nữ được cởi trói khỏi khuôn phép nghìn xưa.

Nhưng cũng chính xã hội ấy, sự hiện hữu của đạo lễ phong kiến vấn còn. Khuôn phép cũ khiến người ta tránh động chạm đến vấn đề ân ái. “… cái xã hội, mỗi khi đả động đến vấn đề nam nữ giao hợp, đã vô tâm khiêu dâm hơn là giảng dạy khoa học và ái tình giáo dục”.

Giữa bối cảnh ấy, đi giữa hai làn sóng một bên hô hào cởi mở, theo trào lưu “văn minh giải phóng phụ nữ”, một bên là những giấu diếm về chuyện ái ân, trinh tiết đã góp phần đẩy những cô gái như Huyền vào bước đường “làm đĩ”.

Làm đĩ do đó vừa là câu chuyện mang tính nhân bản, vừa là bức tranh hiện thực của buổi giao thời. Bất chấp những ý kiến trước đây cho rằng tác phẩm dâm uế, thì Làm đĩ vẫn là tiếng nói thức tỉnh, đưa ra một đề nghị: cần phải coi trọng giáo dục giới tính.

Theo Tần Tần (Zing)

Đọc tiếp
Quảng Cáo
Click để bình luạn

Leave a Reply

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Sách hay

Ronaldo từng đau khổ khi Irina Shayk nói lời chia tay

Elma Dolores, chị gái Ronaldo từng mô tả việc bị siêu mẫu người Nga nói lời chia tay không khác gì cái chết đối với em trai của mình thời điểm đó.

Ronaldo và Irina từng được coi là sự kết hợp toàn mỹ giữa giới cầu thủ và showbiz. Đến cuối cùng, chính siêu mẫu người Nga đã quyết định buông tay trước.

Cristiano Ronaldo anh 1

Ở đỉnh cao của cả hai, Cristiano Ronaldo và Irina Shayk chính là những cái tên hàng đầu thế giới ở lĩnh vực của mình. Ronaldo là siêu sao bóng đá hàng đầu, còn Irina là người mẫu triệu đô, là gương mặt hot hàng đầu của làng mốt thế giới.

Tuy nhiên, mối quan hệ tưởng như hoàn hảo đó lại chứa đựng không ít những vết nứt và mâu thuẫn không thể hàn gắn.

Trong cuốn sách tiểu sử “Cristiano Ronaldo: The Biography”, tác giả Guillem Balague đã hé lộ phần nào bức màn đằng sau mối tình không trọn vẹn của Ronaldo – Irina.

Irina Shayk – bạn gái lâu năm đầu tiên của Ronaldo

Ronaldo từng thừa nhận rằng Irina chính là bạn gái đầu tiên mà anh công khai trước công chúng, cũng như có mối quan hệ tình cảm kéo dài đến như vậy.

Cầu thủ người Bồ Đào Nha không chỉ say đắm trước vẻ đẹp của cô gái chỉ kém mình 1 tuổi. Khi ở bên Irina, Ronaldo cảm thấy bình tâm và tin rằng đây là một mối quan hệ bình đẳng, dựa trên tình cảm thật sự.

Ronaldo từng kể rất nhiều về các giấc mơ ngày anh mới đôi mươi, trong số đó có cả đám cưới mà dự tính. Ronaldo kể rằng anh luôn nhớ rằng mặt cô dâu của mình rất đẹp, còn mẹ anh khi đó vô cùng hạnh phúc.

Khi bước qua tuổi 30, Ronaldo chợt bừng tỉnh và nhận ra rằng anh không còn là một chàng trai trẻ như ngày nào nữa. Trở lại với thực tế, Ronaldo vẫn chưa có ý định gì sẽ kết hôn với một ai đó, kể cả đó là Georgina Rodriguez – người phụ nữ đã sinh con cho anh.

5 năm quen nhau với Irina là 5 năm Ronaldo tin rằng mình đã có một nửa kia tương xứng về mặt đẳng cấp và danh tiếng. CR7 từng quen rất nhiều người đẹp trước đây, nhưng không ai cho anh cảm giác an toàn và bình đẳng trong mối quan hệ như Irina.

Cristiano Ronaldo anh 2

Irina Shayk là chuyện tình nghiêm túc và lâu dài đầu tiên của Ronaldo. Ảnh: Getty.

Bác sĩ Peter Collett, chuyên gia tâm lý học của đại học Oxford tin rằng trong những câu chuyện về Ronaldo được truyền thông thêu dệt, có cái đúng có cái sai.

Vị bác sĩ này đã dành nhiều năm quan sát và nghiên cứu về chuyện tình cảm của Ronaldo. Collett nhận ra rằng cựu sao MU luôn tỏ thái độ dè chừng với những người phụ nữ có quan hệ tình cảm với mình.

Ronaldo luôn cảm thấy thật khó để chia sẻ tất cả mọi thứ trong cuộc sống của mình với một người phụ nữ khác ngoài mẹ. Bên ngoài sự hào nhoáng và có phần cao ngạo của Ronaldo, là một nội tâm không thật sự cởi mở và tin tưởng.

Irina bắt đầu hẹn hò siêu sao bóng đá Bồ Đào Nha vào tháng 5/2010 sau khi họ gặp gỡ trong một buổi chụp hình quảng cáo cho hãng thời trang. Tại lễ trao giải Quả bóng vàng 2012, Ronaldo công khai giới thiệu bạn gái siêu mẫu trước truyền thông.

Ronaldo luôn muốn mọi thứ tốt nhất trong cuộc sống của mình, và Irina là một trong số đó. Kể từ tuổi 16, cô gái người Nga đã trở thành hiện tượng của làng mẫu thế giới. Irina có danh tiếng và quyền lực, nhưng cô vẫn luôn bày tỏ sự tôn trọng cho Ronaldo.

Tuy nhiên, chuyện tình tưởng như hoàn hảo này tồn tại không ít vấn đề ngay từ thời điểm ban đầu.

Những vết nứt

Hai tháng sau khi gặp Irina, đứa con đầu tiên của Ronaldo chào đời. Ronaldo Jr được sinh theo phương pháp mang thai hộ ở Mỹ. Đó là một sự kiện trọng đại với Ronaldo, và tác động không nhỏ lên mối quan hệ của anh với Irina nhiều năm sau.

Trong quan sát của mình, bác sĩ Collett chưa bao giờ thấy Ronaldo, Irina và Ronaldo Jr thật sự cùng nhau hạnh phúc.

“Nếu bạn cắt Irina ra khỏi những bức ảnh chụp chung cùng Ronaldo và con trai anh ta, bạn sẽ không thấy sự khác biệt”, bác sĩ Collet phân tích. “Mỗi người họ dường như mang một bộ mặt riêng biệt và xa cách ra trước công chúng”.

Theo quan sát của Collett, Ronaldo cùng con trai gần như chưa bao giờ có những khoảnh khắc hạnh phúc với bất kỳ một người phụ nữ nào khác.

Ronaldo có vẻ như không muốn chia sẻ con trai đầu của mình với bất kỳ người phụ nữ nào khác, ngoại trừ bà Dolores mẹ anh. Collett tin rằng sâu thẳm trong đầu Ronaldo, anh không thật sự tin tưởng một người phụ nữ nào khác ngoại mẹ mình.

Việc Irina chia tay Ronaldo được nhiều người tin rằng có tác nhân không nhỏ từ bà Dolores. Mẹ của Ronaldo từng khiến rất nhiều bạn gái phải rời xa cầu thủ người Bồ Đào Nha trong quá khứ.

Một khi bà Dolores không thích những bạn gái của Ronaldo, cầu thủ này thường đứng về phía mẹ mình. Không một cô gái nào có thể khiến Ronaldo xung đột với mẹ mình.

Cristiano Ronaldo anh 3

Ronaldo luôn đứng về phía mẹ trong mọi mối quan hệ với các cô gái khác. Ảnh: Getty.

Những người bạn của Ronaldo kể rằng khi đã quen ai đó đủ lâu, siêu sao này sẽ giới thiệu cô gái đó với mẹ mình để xin sự đồng ý.

Ronaldo quen Irina tới 5 năm, nhưng trong thời gian đó bà Dolores chưa bao giờ công khai ủng hộ cô gái người Nga.

Bà Dolores luôn muốn con mình quen một cô gái người Bồ Đào Nha (hay ít ra cũng gốc Iberia như Georgina sau này).

“Mẹ tôi là mẫu người luôn thích bảo bọc”, chị gái Katia của Ronaldo nói. Ngay cả khi Ronaldo đã hơn 30 tuổi, bà Dolores vẫn muốn can thiệp vào chuyện tình cảm của cầu thủ.

Khi Ronaldo yếu đuối

Năm 2015 là thời điểm mối quan hệ của Ronaldo và Irina cho thấy những dấu hiệu không thể hàn gắn. Tháng 1/2015, Irina không có mặt khi Ronaldo được trao giải Quả bóng vàng. Truyền thông bắt đầu đồn thổi cả hai đã chia tay khi Irina bỏ theo dõi Ronaldo trên trang cá nhân.

Đội ngũ truyền thông của Irina sau đó thanh minh rằng siêu sao xứ bạch dương quá bận để đến dự lễ trao giải của Ronaldo. Tuy nhiên, chỉ hơn một tuần sau, Ronaldo chính thức thông báo chia tay bạn gái người Nga.

“Sau 5 năm hẹn hò, mối quan hệ giữa tôi và Irina đã chính thức kết thúc”, Ronaldo viết trong một thông báo vào ngày 20/1/2015. Đó thật sự là quãng thời gian khó khăn với Ronaldo.

Bạn bè của Irina nói rằng chính siêu mẫu người Nga đã chủ động chia tay Ronaldo vì quá mệt mỏi và cảm thấy chưa bao giờ thật sự trở thành một phần của gia đình cầu thủ.

Đội ngũ truyền thông của Irina sau đó khẳng định rằng việc siêu mẫu này chia tay Ronaldo không liên quan gì đến bà Dolores. Nhưng ngay cả việc phía Irina đưa ra thông cáo báo chí về mẹ của Ronaldo cũng cho thấy vấn đề.

Trong bữa tiệc sinh nhật thứ 60 của bà Dolores vào cuối năm 2014, Irina không có mặt. “Tôi nghĩ một người phụ nữ luôn cảm thấy tồi tệ khi họ đã chọn sai người đàn ông mà họ nghĩ có thể đứng về phía mình”, Irina nói vài tháng sau đó. “Tôi đã cảm thấy tồi tệ và bất an”.

Nói theo ngôn ngữ bình dân, Ronaldo đã bị Irina “đá”. Cầu thủ người Bồ Đào Nha sau đó trải qua quãng thời gian không mấy dễ chịu khi chia tay bạn gái lâu năm.

Cristiano Ronaldo anh 4

Ronaldo luôn cảm thấy tiếc vì đã để Irina chia tay mình. Ảnh: Getty.

Các đồng đội ở Real Madrid kể lại rằng Ronaldo thật sự rối ngay sau khi nhận tin nhắn chia tay của Irina.

Dù siêu mẫu người Nga có nhiều vấn đề với gia đình của Ronaldo, mối quan hệ 5 năm tan vỡ khiến cầu thủ ít nhiều dao động.

Elma, chị ruột của Ronaldo khẳng định việc bị Irina chia tay không khác gì “cái chết” với ngôi sao Real thời điểm ấy.

Những dư chấn hậu chia tay bắt đầu ảnh hưởng đến màn trình diễn của Ronaldo trên sân cỏ.

Ronaldo tịt ngòi trong trận gặp đối thủ yếu Cordoba 4 ngày sau thông báo chia tay bạn gái. Anh cũng bị đuổi khỏi sân vì đánh cầu thủ đối phương. Ronaldo bị cấm thi đấu 2 trận, và khi trở lại anh tiếp tục tịt ngòi trong 2 trận đấu liên tiếp tại La Liga.

Người ta thường nói rằng Ronaldo đa tình. Nhưng nếu họ nhìn lại toàn bộ sự nghiệp và cuộc đời của anh, số người mà Ronaldo thật sự có tình cảm rất ít.

Irina là một trong số đó. Và việc bị bạn gái chủ động chia tay thật sự là một trải nghiệm không mấy dễ chịu với cầu thủ người Bồ Đào Nha.

Tháng 4/2018, bạn bè tiết lộ Ronaldo vẫn còn tiếc về mối tình với Irina. Chuyện tình với siêu mẫu người Nga có lẽ là thứ gì đó Ronaldo khó quên được trong đời.

Pha bóng khiến Ronaldo trở thành kẻ thù của người Anh Trong trận tứ kết World Cup 2006 giữa Anh và Bồ Đào Nha, Cristiano Ronaldo gây sức ép lớn nhất để trọng tài rút thẻ đỏ đuổi Wayne Rooney, qua đó khiến Anh thua trận.

Nguồn: https://zingnews.vn/ronaldo-tung-dau-kho-khi-irina-shayk-noi-loi-chia-tay-post1105626.html

Tiếp tục đọc

Sách hay

Lê Hữu Trác kể chuyện tình của mình thế nào trong ‘Thượng kinh ký sự’

Trong tác phẩm ‘Thượng kinh ký sự’, đại danh y Lê Hữu Trác đã kể lại chuyện ông tình cờ gặp lại “người cũ” trong một hoàn cảnh đặc biệt.

Lê Hữu Trác, tên hiệu là Hải Thượng Lãn Ông, một nho gia và đại danh y Việt Nam cuối thời Lê mạt. Ông sinh năm 1721 (có tài liệu viết 1724) , người xã Liêu Xá, huyện Đường Hào, thị trấn Hải Dương (nay thuộc xã Liêu Xá, huyện Yên Mỹ, Hưng Yên). Cha và chú ông đều đỗ tiến sĩ và làm quan đến đại thần. Lúc còn trẻ Lê Hữu Trác theo cha học tập ở kinh thành Thăng Long và nổi tiếng hay chữ.

Năm ông 19 tuổi ông bỏ con đường khoa cử gia nhập quân đội của chúa Trịnh, sau đó rời quân ngũ về quê mẹ ở xã Bầu Thượng, Hương Sơn, Hà Tĩnh. Tại đây, ông mắc một chứng bệnh dai dẳng, may nhờ một danh y họ Trần cứu chữa. Từ đó, ông quyết định rời bỏ quan lộ, dốc lòng nghiên cứu y học và trở thành đại danh y nổi tiếng.

Cuộc gặp tình cờ trong một hoàn cảnh đặc biệt

Năm 1782 (tháng Giêng, năm Nhâm Dần, niên hiệu Cảnh Hưng 42) ông được triệu về kinh để chữa bệnh cho chúa Trịnh Sâm và Thế tử Trịnh Cán. Từ chuyến đi kéo dài ngót 2 năm này, ông đã viết lên cuốn Thượng kinh ký sự kể lại hành trình từ Hương Sơn, Hà Tĩnh về Thăng Long.

Chuyen tinh dai danh y Le Huu Trac anh 1

Tác phẩm Thượng kinh ký sự (Phan Ngọc dịch, NXB Hà Nội phối hợp với Omega plus ấn hành năm 2020). nh: Minh Châu.

Tác phẩm cũng kể lại thời gian Lê Hữu Trác sống ở Kinh Thành biết bao biến động lớn, tả lại sự giao du của công hầu khanh tướng thời Lê mạt và lúc nào cũng mong muốn thoát khỏi vòng công danh phú quý về với núi cũ non xưa ở Hương Sơn.

Cũng trong tác phẩm, Lê Hữu Trác còn kể lại chuyện ông gặp lại “người xưa” trong một hoàn cảnh đặc biệt.

Chuyện kể rằng, hôm ấy có 2 bà sư đến nhà trọ của Lê Hữu Trác tại Kinh thành Thăng Long để khuyến hóa (quyên tiền) đúc chuông chùa Huê Cầu (nay thuộc xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, Hưng Yên). Một bà nói mình trụ trì ở chùa Yên Tử, một bà nói mình là con gái quan Tả Thừa tư ở Sơn Nam, người làng Huê Cầu. Lê Hữu Trác hỏi nhỏ một ni cô còn trẻ tuổi đi theo thì được biết bà sư già này chính là người hẹn ước với ông ngày trước.

Nghĩ thầm bà sư già chùa Huê Cầu không biết mình nên đến đây, Lê Hữu Trác bèn nói rõ họ tên và quê quán xem ý tứ bà như thế nào. Bà sư già chùa Huê Cầu nghe vậy có ý thẹn. Bà bảo bà sư chùa Yên Tử “Chúng ta đi thôi”.

Lê Hữu Trác cố giữ nhưng bà không chịu. Ông đưa ít tiền và hỏi 2 bà trọ ở nơi đâu, song 2 bà nói chưa định nghỉ ở đâu cả, rồi giã từ đi.

Lê Hữu Trác bèn gọi một người nhà lanh lợi bảo anh ta đi theo 2 bà, rồi dặn hỏi những người xung quanh chỗ 2 bà trọ xem các bà đến đây từ bao giờ, còn ở lại mấy ngày nữa, nhưng phải giữ kín không cho 2 bà biết. Anh người nhà đi sau 2 giờ đồng hồ về thưa 2 bà ở trọ trong chùa Liên Tôn. Họ mới đến trọ được vài hôm, còn ở Kinh khuyến hóa lâu.

Ngày hôm sau, Lê Hữu Trác gọi một người học trò đến và kể cho anh nghe chuyện ông gặp “người cũ” thế nào; chuyện hẹn ước giữa ông với bà hồi trẻ và nhờ anh ta tiếp cận bà nói lên những mong muốn của mình với bà.

Mong chuộc lấy cái tội ngày xưa

Theo lời kể của Lê Hữu Trác với anh học trò thì lúc còn nhỏ, nhà ông có dạm cô con gái con quan Thừa tư tham chánh ở Sơn Nam, đã làm lễ vấn danh và ăn hỏi rồi nhưng có việc trở ngại, ông phải từ hôn về ở luôn Hương Sơn.

Chuyen tinh dai danh y Le Huu Trac anh 2

Chân dung Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Nguồn: baophapluat.

Khoảng 5, 6 năm sau, Lê Hữu Trác lên kinh thì nghe tin quan Thừa tư tham chánh qua đời. Ông hỏi thăm thì người ta nói là quan có một cô con gái lạ kỳ. Trước có một công tử hỏi đã đủ lục lễ rồi sau không thành. Cô bảo mình đã có người dạm hỏi, tức là đã có chồng. Nay vô duyên chồng bỏ, còn mặt mũi nào lấy chồng nữa, bèn thề suốt đời không lấy ai.

Lê Hữu Trác nghe vậy trong lòng hoảng hốt: “Mình thu xếp công việc không chu đáo, có trước chẳng có sau, khiến cho cô ta ôm hận. Mình thực là người bạc hạnh! Tội này đeo đuổi lấy mình, không biết có cách nào gỡ được”.

Sau đó, Lê Hữu Trác chạy về Huê Cầu thì được biết sau khi quan Thừa tư tham chánh mất, người anh ép gả cho một anh đồ nghèo nhưng cô không nghe. Có người còn nói: Con gái quan lỡ hứa, trên không dòm xuống, dưới không với đến, cho nên vẫn ở vậy. Nghe vậy, ông tạm yên lòng trở về Hương Sơn.

Kể xong câu chuyện, Lê Hữu Trác nói với anh học trò rằng nay gặp lại, thấy bà cô độc khổ sở, việc như thế này chẳng phải do ông gây đó sao. Nay chỉ còn một cách nuôi dưỡng bà đến trọn đời, để chuộc lại cái tội ngày xưa. Ông bảo với anh học trò đến thưa với bà nếu bà bằng lòng thì mời bà vè Hương Sơn, trong vườn nhà ông có một ngôi chùa do anh ông dựng lên có thể cung phụng đèn nhang.

Anh học trò đến chùa Liên Tôn thưa lại thì bà sư già chùa Huê Cầu sụt sùi đáp: “Cảm ơn cụ có lòng tốt . Tôi không gặp được chồng, phải cô độc, khổ sở như thế này cũng bởi cái số mệnh của tôi, chứ có dám trách ai đâu?… Xin ông về thưa với cụ: Tôi chưa được cái ân huệ của người, nhưng tấm lòng của người đã hiểu cho như thế, cũng đủ an ủi cái lênh đênh của cuộc đời tôi rồi”.

Chuyen tinh dai danh y Le Huu Trac anh 3

Một ngôi chùa ở Đàng Ngoài, tranh minh họa trong sách Mô tả vương quốc Đàng Ngoài của Samuel Baron. Nguồn: Tư liệu của Royal Society of London.

Nghe những lời như vậy, Lê Hữu Trác thương cảm vô cùng, bèn làm bài thơ để giãi tỏ lòng mình, trong đó có câu (bản dịch Phan Ngọc): “Lầm người bởi sự vô tâm / Nhìn nhau, nay những luống thầm thở than / Một cười, giọt lệ chưa chan / Mắt trông xuân hết hoa tàn thương thay”.

Kể từ sau buổi đó, Lê Hữu Trác và bà sư già chùa Huê Cầu thường xuyên đi lại thăm hỏi lẫn nhau. Tuy nhiên, không rõ cuộc đời bà sau này thế nào, vì trong tác phẩm Lê Hữu Trác chỉ nói thêm một việc là bà có nhờ ông tìm mua cho một cỗ áo quan tốt, sau này được về Hương Sơn, ông có gửi 5 quan tiền nhờ mua cỗ áo quan tặng bà.

Nguồn: https://zingnews.vn/le-huu-trac-ke-chuyen-tinh-cua-minh-the-nao-trong-thuong-kinh-ky-su-post1105320.html

Tiếp tục đọc

Sách hay

‘Nym – Tôi của tương lai’ – trí tuệ nhân tạo sẽ phát triển ra sao?

Đọc “Nym – Tôi của tương lai” là một cách để chúng ta đối diện, thay đổi bản thân và có cách nhìn thấu suốt về thế giới tương lai.

Nym – Tôi của tương lai là cuốn sách đầu tiên tác giả Nguyễn Phi Vân viết cho GenZ. Đây là những lời tâm sự của Nym – một trí tuệ nhân tạo dễ thương, dí dỏm – đại diện cho những thành tựu cách mạng công nghiệp 4.0 đã và đang thay đổi cục diện hệ sinh thái của con người, mối quan hệ bản chất người – máy.

Cuốn sách giúp cho thế hệ Z nhận ra rằng máy móc ngày càng trở nên thông minh hơn, cuộc đua giữa người và máy sẽ ngày càng rút ngắn. Máy móc sẽ tranh hết những công việc chúng ta vẫn làm, nếu giáo dục không tạo ra con người có tư duy phản biện, sức sáng tạo và tinh thần khởi nghiệp.

Nym -Toi cua tuong lai anh 1

Sách Nym – Tôi của tương lai. Ảnh: Hà Lê.

Tương lai của dịch chuyển

Dân số ngày càng tăng, tốc độ đô thị hóa cao, ô nhiễm thêm nặng, giao thông quá tải, gây kẹt xe, ùn tắc hàng ngày, làm lãng phí thời gian, tiền của. Vậy, làm thế nào để con người di chuyển thuận tiện, an toàn, rẻ tiền, mà lại không tác động xấu tới môi trường và sức khỏe?

Câu trả lời đó là công nghệ của trí tuệ nhân tạo: Sản xuất xe hơi và xe lửa điện; sản xuất xe tự động không người lái kết nối với nhau, và nền tảng dịch vụ dịch chuyển. Đây là thị trường rất tiềm năng, dự kiến tới năm 2030, giá trị cả nghìn tỷ USD.

Ý đồ ra xe điện để giảm ô nhiễm cho hành tinh được nhiều chính phủ ủng hộ. Trong chiến lược “Road to Zero” – Đường đến 0 – của chính phủ Anh, họ cam kết giảm khí thải trên đường và ở lĩnh vực giao thông xuống bằng 0. Đến năm 2040, họ sẽ cấm hoàn toàn các loại xe truyền thống chạy bằng xăng dầu.

Lên một “level” nữa là công nghệ xe tự động không người lái (CAVs). Đây hoàn toàn không phải chuyện viễn tưởng, vì năm 2019 thị trường CAVs được đánh giá lên tới 54,23 tỷ USD. Dự đoán năm 2026, con số này tăng gấp mười lần, lên 556,67 tỷ.

Cuộc chơi này có sự tham gia của nhiều tên tuổi. Có điều, từ giờ tới năm 2025, mọi người sẽ chỉ dừng lại ở CAV cấp 4*, nghĩa là xe tự lái, nhưng trong những điều kiện môi trường có giới hạn.

Theo tính toán của Nym – trí tuệ nhân tạo vị thành niên, sử dụng dịch vụ MaaS có chi phí rẻ hơn 40% so với sở hữu xe. Phần Lan và Anh đang thử nghiệm rồi với một sản phẩm subscription – dịch vụ đăng ký theo tháng tên Whim, tất cả các kiểu gọi xe trong thành phố vào một cái app.

Một số thành phố khác trên thế giới như Denver, Los Angeles, Las Vegas, Singapore, Barcelona, Hanover, Vienna, Montpelier, Gothenburg, Paris và Eindhoven cũng khởi động thử nghiệm một phần của MaaS.

Nym -Toi cua tuong lai anh 2

Ở các quốc gia phát triển, 50% người đang sở hữu xe cho biết đến năm 2025 họ sẽ không mua xe nữa, mà chỉ sử dụng dịch vụ vận chuyển. Ảnh: smartfactoryvn.

Robot sẽ thay đổi vận mệnh ngành vận chuyển hàng hóa thế nào?

Xu hướng mua hàng đang dịch chuyển sang mua hàng trên mạng, từ các trang thương mại điện tử lẫn các nền tảng thương mại peer-to-peer (giữa cá nhân) làm cho dịch vụ giao hàng lẻ tận nhà bùng nổ.

Nếu chỉ dựa vào người thì chi phí cao mà không đủ nhân lực. Trong khi đó, ngành vận chuyển hàng hóa (logistics) là ngành khá phức tạp, bao gồm cả base-to-base – vận chuyển từ kho này sang kho khác, rồi mới last mile delivery – giao quãng cuối là từ kho đến địa điểm nhận hàng.

Tương lai sẽ được AI – Nym giải quyết giao kho qua kho bằng xe tải tự động, và giao quãng cuối bằng drone – thiết bị bay không người lái, hay robot. Nguyên chuỗi đó hoàn toàn không cần sự nhúng tay của con người.

Dữ liệu thu thập được trong quá trình giao nhận hàng hóa tự động này cũng sẽ giúp cho AI học được cách tối ưu hóa hệ thống vận chuyển, và dần dần có thể tự động hiệu chỉnh và điều khiển hệ thống mà không cần người điều khiển hay theo dõi.

Nym -Toi cua tuong lai anh 3

MaaS – Mobility as a Service – Nền tảng dịch vụ dịch chuyển sẽ còn ‘’tiến hóa” từ từ theo thời gian Mobility-as-a-Service (MaaS). Ảnh: techinsight.


Dịch chuyển không chuyển động

Dịch chuyển là ngành bị thay đổi thiếu điều muốn lật ngược do tác động của 4.0. Quá nhiều thứ do máy điều hành và “bơ” luôn vai trò của con người.

Hãy tưởng tượng, chỉ cần lên xe mà không cần lái, lên taxi, xe buýt, tàu lửa thì có không gian trang bị đầy “tech” để ăn, ngủ, làm việc, mua sắm, giải trí… Nên ngành dịch chuyển bản chất sẽ thay đổi lớn trong tương lai, không chỉ là vận chuyển mà còn là nền tảng tổng hợp cho tất cả mọi dịch vụ khác nhắm vào con người trong thời gian vận chuyển.

Mobility sẽ trở thành ngành cung cấp trải nghiệm thiết kế riêng theo sở thích, tính chất gia đình, cảm xúc và địa điểm tương ứng trong thời gian rảnh rỗi giữa hai điểm vận chuyển. ‘

Con người có thể ngồi nói chuyện với AI của xe để được tư vấn bất cứ thứ gì. Nền tảng hay app mà con người thường sử dụng sẽ hiện lên sẵn trên màn hình trong xe, theo sở thích cá nhân của mỗi người và nối với tài khoản đã sử dụng để lên xe.

Còn một thứ dịch chuyển nữa mà AI Nym tiết lộ cực thích. Đó là moving without moving – di chuyển mà không cần xê dịch. Công nghệ giúp con người một chỗ tele-working làm việc từ xa, chơi game vượt không gian, và cùng nhau có mặt trong môi trường ảo như thật sử dụng công nghệ VR & AR.

Thế hệ máy tính tiếp theo của tương lai cũng sẽ hiểu được 5 giác quan và cảm xúc của người, giúp cho công nghệ có mặt ảo sẽ ngày càng y như thật. Từ họp lớn nhỏ, từ quốc gia tới quốc tế, đi học trên trường ngoài lớp, đi chơi, mua sắm, hang out (tụ tập) với bạn bè, làm gì cũng có thể cùng nhau ảo hết.

Nym -Toi cua tuong lai anh 4

Thời đại của trí tuệ nhân tạo. Ảnh: tapchicongthuong.


Trí tuệ nhân tạo AI có giúp con người bình an và hạnh phúc không?

Mọi thứ quá tối tân và hiện đại đến mức không tưởng, vậy con người có cần di chuyển hay chỉ cần nằm ườn ra một chỗ? Tương lai có khi nào cái giường sẽ trở thành nơi quan trọng nhất, trung tâm điều hành mọi hoạt động của con người mà chẳng cần dịch chuyển lấy một nano mét?

Con người có thêm thời gian để hưởng thụ, để làm những thứ con người muốn, giải phóng cuộc đời lao động. Có điều, thêm thời gian thì con người có thêm bình an và hạnh phúc hơn không?.

Hoang mang lo lắng trí tuệ nhân tạo sẽ thay thế và biến đổi con người là không thể phủ nhận, nhưng cách thức tốt nhất để vượt lên là cần dũng cảm đối diện. Đọc Nym – Tôi của tương lai chính là một cách để chúng ta đối diện, thay đổi bản thân và có cách nhìn thấu suốt về thế giới tương lai.

Nguồn: https://zingnews.vn/nym-toi-cua-tuong-lai-tri-tue-nhan-tao-se-phat-trien-ra-sao-post1103057.html

Tiếp tục đọc

Sách hay

Philip Pullman ra sách mới

Philip Pullman ra mắt tiểu thuyết ngắn, tiếp nối “His dark materials” (Vật chất tối của ngài), series truyện kỳ ảo kinh điển của ông

Tháng 10 tới, Pullman ra sách Serpentine (tên một loại đá quý), kể tiếp câu chuyện về nhân vật chính – Lyra Silvertongue trong Vật chất tối của ngài – khi cô ở độ tuổi thiếu nữ.

Theo Guardian ngày 9/7, Pullman cho biết: “Chúng ta có thể cảm nhận được những thay đổi trong suy nghĩ của Lyra – cô thiếu nữ chất chứa đầy tâm tư tình cảm. Lyra và vũ trụ kỳ bí cứ ám ảnh tôi mãi. Khi đề cập đến vấn đề con người, tôi vô tình phải đào lại quá khứ, kể cả những điều đã rơi vào quên lãng. Dẫu sao, sách sẽ hướng về cách làm người và sống sao cho xứng đáng”.

Trong Vật chất tối của ngài, Lyra Silvertongue, 12 tuổi, cùng linh thú Pantalaimon khám phá vũ trụ đa chiều với phù thủy, quái vật, thế giới song song,… Lyra vì tìm người bạn bị bắt cóc, đi lên phương Bắc lạnh giá và gặp gỡ nhiều con người, biết đến quy luật, bí mật của thế giới. Tác phẩm mới Serpentine theo chân Lyra trở về vùng Bắc cực Trollesund ở phần một và khám phá bí mật liên quan đến người đứng đầu giới phù thủy – Lãnh sự Lanselius.

Tiểu thuyết ngắn Serpentine, họa sĩ Tom Duxbury minh họa cho quyển sách. Nữ chủ nhân tượng vàng Oscar 2019 Olivia Colman thu âm phiên bản sách nói.  Ảnh: waterstones.

Tiểu thuyết ngắn “Serpentine”, do họa sĩ Tom Duxbury minh họa, dự kiến ra mắt tháng 10. Chủ nhân tượng vàng Oscar 2019 Olivia Colman thu âm phiên bản sách nói. Ảnh: waterstones.

Vật chất tối của ngàigồm ba quyển: Bắc Cực Quang, Con Dao Kì ẢoỐng Nhòm Hổ Phách. Phần cuối xuất bản năm 2000,kết thúc khi Lyra ở lằn ranh tuổi thơ và tuổi trưởng thành. 17 năm sau, tác giả ra series Cuốn sách bụi cũng gồm ba tập. Quyển đầu La Belle Sauvage kể hồi Lyra vừa sinh ra, quyển hai The Secret Commonwealth chuyển sang giai đoạn cô 20 tuổi, quyển thứ ba chưa phát hành. Serpentine lấy bối cảnh thời gian giữa đoạn kết Vật chất tối của Ngài The Secret Commonwealth.

Nhà xuất bản Penguin Random House cho rằng người đọc có thể phần nào dự đoán được tương lai Lyra trong tuổi mới lớn sẽ trắc trở với muôn vàn khó khăn. Trong bối cảnh kỳ ảo, các cuộc chiến đấu nảy lửa, truyện tôn vinh những phẩm chất tốt đẹp của con người.

Series His dark materials bán được hơn 17.5 triệu bản tại Anh và được chuyển sang 40 ngôn ngữ. Bộ sách đem về cho tác giả hàng loạt giải thưởng: huy chương Carnegie năm 1995 – giải thưởng văn học Anh dành cho tác phẩm thiếu nhi xuất sắc, giải thưởng sách Whitbread năm 2001 (nay là Giải thưởng Sách Costa) với Con Dao Kì Ảo. Với thể loại sử thi giả tưởng, đậm chất thần học, kiến thức vật lý, loạt truyện huyền bí này dành cho cả trẻ em và người lớn. Tác phẩm là công trình đồ sộ với nhiều ý tưởng độc đáo như dæmon – linh vật hiện thân cho nội tâm mỗi người.

Tiểu thuyết gia Philip Pullman. Trên NewYorker tháng 11/2019, ông cho rằng điều cốt lõi thúc đẩy con người là xúc cảm: đam mê, khát vọng, tình yêu, sợ hãi, sự giận dữ,... Ảnh: Shutterstock.

Tiểu thuyết gia Philip Pullman. Trên NewYorker tháng 11/2019, ông cho rằng các giá trị cốt lõi thúc đẩy con người là: xúc cảm đam mê, khát vọng, tình yêu, sợ hãi, sự giận dữ,… Ảnh: Shutterstock.

Tiểu thuyết gia Anh Philip Pullman (Philip Nicholas Pullman, 73 tuổi) là người theo chủ nghĩa vô thần (không tin vào Chúa, Thánh thần). Điều này thể hiện rõ trong series Vật chất tối của ngài. Ông tạo ra thế giới bị luân lý của tôn giáo điều khiển và viết nên hình tượng nữ anh hùng chống lại điều ngang trái. Vượt lên mọi niềm tin, bối cảnh, tiểu thuyết nói đến sự tự do, yêu công bình, lẽ phải – lý tưởng của một cuộc sống đích thực. Năm 2019, ông nằm trong New Years Honours – danh sách cá nhân có thành tựu to lớn. Trước đó, Vật chất tối của ngài giúp ông chiến thắng trong cuộc bình chọn Nhà văn đoạt giải Carnegie được yêu thích nhất – Carnegie của Carnegie (2007).

Trailer "His dark materials"

 
 
Trailer “His dark materials”

Trailer “His dark materials” (2019), mùa một, phim chuyển thể từ truyện của Philip Pullman. Video: youtube.

Quỳnh Quyên

Nguồn: https://vnexpress.net/philip-pullman-ra-sach-moi-4128135.html

Tiếp tục đọc

Sách hay

Harry Styles ‘ru’ fan ngủ

Nghe Harry Styles thủ thỉ trên ứng dụng đọc sách, thính giả Amna Faud nói cô thấy bình an và nhanh chìm vào giấc ngủ.

Ca sĩ người Anh tham gia diễn xuất giọng nói ở mục Những câu truyện ru ngủ(Sleep Stories) trên ứng dụng Calm. Bài nói của anh – Mơ cùng tôi – ra mắt ngày 8/7, khiến fan phấn khích vì đọc giọng truyền cảm. Tài khoản Amna Faud viết trên Twitter: “Tôi thư giãn nhờ câu chuyện rất nhẹ nhàng nhưng cũng đầy hình tượng. Tôi tưởng tượng ra nơi bình yên anh miêu tả và thấy đầu óc thật thanh thản”. Câu truyện của ca sĩ dài gần 40 phút nhưng nhiều fan cho biết họ nghe đến hai, ba lần.

Ngôi sao nhạc pop khuyên thính giả “hít thật sâu rồi thở ra”, cố gắng loại bỏ các suy nghĩ trong đầu dựa trên nguyên tắc của thiền. Anh thỉnh thoảng lồng những câu “Bạn nghĩ gì trong lúc ngủ”, “Hãy nghĩ về chốn bình yên của riêng bạn”… như vỗ về người nghe.

Harry Styles thu âm bài kể chuyện Mơ cùng tôi. Ảnh: Twitter/Calm.

Harry Styles thu âm bài nói “Mơ cùng tôi”. Ảnh: Twitter/Calm.

Về lý do tham gia chương trình, Harry Styles nói: “Giấc ngủ và thiền là yếu tố quan trọng trong cuộc sống hàng ngày của tôi, bất kể đi làm, ở nhà hay đang trên chuyến đi xa. Ngủ, nghỉ đầy đủ giúp tôi hoàn thành công việc tốt hơn. Tôi rất vui khi kết hợp với Calm vào đúng thời điểm ai cũng cần một nơi chữa lành tinh thần. Hãy đối xử nhau bằng sự tử tế”. Hồi tháng 6/2018, Harry Styles từng góp vốn vào Calmqua chiến dịch Series A Funding để ủng hộ diễn đàn xây dựng tinh thần, lối sống lành mạnh.

Calm, ra mắt năm 2012, là ứng dụng đọc truyện, phát nhạc, ASMR (nói chuyện bằng giọng thầm thì với khán giả) với mục đích giúp người dùng thư giãn và có giấc ngủ ngon. Chuyên mục Những câu truyện ru ngủ có đề tài đa dạng từ tiểu thuyết, âm nhạc đến tả cảnh thiên nhiên với hơn 50 người đọc. Bài Mơ cùng tôi của Harry Styles do Steve Cleverley và Sanj Sen viết. Trước đó, nhiều ngôi sao đã tham gia kể chuyện, như LeBron James, Laura Dern, Matthew McConaughey, Kelly Rowland và Lucy Liu.

Michael Acton Smith – đồng sáng lập, CEO của Calm – cho biết: “Harry thường làm ngây ngất những tâm hồn yêu âm nhạc, còn lần này người nghe sẽ được phiêu bồng trong hành tinh mơ mộng. Chất giọng êm dịu của anh là một liều thuốc an thần cho những người lo âu”.

Harry Styles, 26 tuổi, là cựu thành viên nhóm nhạc nước Anh đình đám One Direction, ra mắt 2010. Sau sáu năm, nhóm tan rã, anh tiếp tục sự nghiệp solo. Cuối năm 2019, album thứ hai Fine Line trong tuần đầu ra mắt đạt No.1 trên bảng xếp hạng Billboard. Styles chạm ngõ nghệ thuật thứ bảy với Dunkirk của đạo diễn nổi tiếng Christopher Nolan năm 2017. Nam nghệ sĩ đoạt danh hiệu biểu tượng thời trang tại British Fashion Awards năm 2013. Anh được biết đến với phong cách độc đáo và dẫn đầu xu hướng như áo len chắp vá, thời trang unisex…

Harry Styles hát 'Sign of the Times'

 
 
Harry Styles hát ‘Sign of the Times’

Harry Styles hát “Sign of the times”. Video: youtube.

Quỳnh Quyên (theo Hollywoodreporter)

Nguồn: https://vnexpress.net/harry-styles-ru-fan-ngu-4127976.html

Tiếp tục đọc

Xu hướng